दिइएको अनुच्छेद पढी सोधिएका प्रश्नको उत्तर लेख्नुहोस् : कर्तव्यको दायरा पनि निकै फराकिलो छ र यसका अनेकौँ प्रकार छन् । कर्तव्यलाई व्यक्तिगत,…
SEE Class 10 Nepali · 2081 · Solved Question with Answer
दिइएको अनुच्छेद पढी सोधिएका प्रश्नको उत्तर लेख्नुहोस् :
कर्तव्यको दायरा पनि निकै फराकिलो छ र यसका अनेकौँ प्रकार छन् । कर्तव्यलाई व्यक्तिगत, पारिवारिक, सामाजिक, कानुनी गरी विविध रूपमा वर्गीकरण गर्न सकिन्छ । मूलतः कर्तव्य दुई प्रकारका हुन्छन् : नैतिक र वैधानिक कर्तव्य । नैतिक कर्तव्यको आधार व्यक्तिको नैतिक वा समाजसेवा वा मानव कल्याणका निम्ति उद्बुद्ध चेतना हो । परोपकार गर्नु नैतिक कर्तव्य हो । समाजसेवा गर्नु नैतिक कर्तव्य हो । कुनै व्यक्तिले पाटीपौवा, धारा र विद्यालय भवन बनाउँछ भने त्यो पनि नैतिक कर्तव्य हो । यी कर्तव्य पालन गर्न र गराउन कसैले बाध्य पार्दैन । यो त हृदयदेखि नै निःस्वार्थ समाजसेवा जागृत भाएर गरिने कर्म हो । आफैँले इमान्दारिताथ पालना गर्नुपर्ने कुरा हो । मदर टेरेसाको समाजसेवा निःस्वार्थ कर्तव्यपरायणताका परिणाम थियो । महावीर पुनको "आविष्कार केन्द्र" मात्र होइन हाम्रो समाजमा परापूर्वकालदेखि हालसम्म बनेका पाटीपौवा र धर्मशाला जसले बनाएका छन् ती सवै कर्तव्यपालनाको अन्तः प्रेरणाकै प्रतिफल हुन् ।
प्रश्नहरू
(क) "कर्तव्यलाई व्यक्तिगत, पारिवारिक, सामाजिक, कानुनी गरी विविध रूपमा वर्गीकरण गर्न सकिन्छ ।" यस वाक्यलाई अकरणमा परिवर्तन गर्नुहोस् ।
(ख) रेखाङ्कित 'समाजमा' शब्दको कारक र विभक्तिको नाम लेख्नुहोस् ।
(ग) "मदर टेरेसाको समाजसेवा निःस्वार्थ कर्तव्यपरायणताको परिणाम थियो ।" यस वाक्यलाई आलङ्कारिक पदक्रममा परिवर्तन गर्नुहोस् ।
(घ) "कुनै व्यक्तिले पाटीपौवा, धारा र विद्यालय भवन बनाउँछ भने त्यो पनि नैतिक कर्तव्य हो ।" यस वाक्यलाई सरल वाक्यमा परिवर्तन गर्नुहोस् ।
